Rhan o gyfres Cam nesaf Cymru “Nid oedd y system ddigartrefedd flaenorol yn yn briodol nac yn deg, ac mae’r camau beiddgar a gymerwyd yn ystod yr argyfwng hwn yn …
Parhau i ddarllen “Cam nesaf Cymru: Datrys digartrefedd ar y stryd”
Cam nesaf Cymru: cyfres newydd
Dim mwy o wleidyddiaeth o’r top i lawr: bellach lawr y cledrau i dlodi, anghyfiawnder a dyfnhau’r argyfwng ecolegol fydd hi. Mae angen i ni achub y blaen. Dros yr …
Straeon o lawr gwlad: Cymru a Covid-19
Mae ennill annibyniaeth radical i Gymru yn gofyn am rwydwaith o sefydliadau i gyfleu ein syniadau, dod â phobl ynghyd ac ymgyrchu dros y trawsnewidiad yr ydym am ei weld. …
Diwrnod VE – a’r gwirioneddau eraill am ryfel
Mai 1af oedd Diwrnod Rhyngwladol y Gweithwyr. Gŵyl Banc fel arfer, ond nôl yn 2019 cyhoeddodd Llywodraeth San Steffan y byddai yr Ŵyl Banc yn cael ei symud i Mai …
Parhau i ddarllen “Diwrnod VE – a’r gwirioneddau eraill am ryfel”
Cymuned, cymdeithas a’r economi: ymateb i Covid ym Mhenygroes
Roedd y caffi cymunedol ym Mhenygroes Yr Orsaf yn gyfforddus lawn ar nos Sul, Mawrth 15ed, 2020. Roedd y bardd lleol, Karen Owen, yn cynnal noson yng nghwmni Aled Jones …
Parhau i ddarllen “Cymuned, cymdeithas a’r economi: ymateb i Covid ym Mhenygroes”
Gordon yr Injan Fawr: penodiad gwleidyddol
Mae Undod wedi beirniadu Llywodraeth Cymru mewn cyfres o flogiau am y ffordd mae wedi ymwneud â’r argyfwng Covid-19 o’r cychwyn cyntaf, pan fethwyd a gohirio gêm rygbi rhwng Cymru …
Parhau i ddarllen “Gordon yr Injan Fawr: penodiad gwleidyddol”
Adeiladu Cymru gwell: tu hwnt i’r carcharu
Byddai heddiw wedi bod yn ddathliad o ddiwylliant, hunaniaeth ac annibyniaeth Cymru yn un o drefi mwyaf eiconig Cymru, Wrecsam: cartref pêl-droed Cymru, lager rhagorol, Saith Seren, Gŵyl Twm Sbaen, …
Parhau i ddarllen “Adeiladu Cymru gwell: tu hwnt i’r carcharu”
Rhaid i Vaughan Gething adael
Bydd y byd yn newid yn llwyr, hyd yn oed i’r rhai ohonom sy’n ei wneud yn fyw … Ond mae’r bobl a’n harweiniodd i’r drychineb yn dal i fod …
Nid nawr yw’r amser i “gefnogi” yr arweinwyr annwyl.
Hydref 21ain, 1966 Eisteddwn mewn ystafell ysgol; ar drothwy gwyliau hanner tymor. O fewn eiliadau bydd y domen enfawr o faw a gwastraff glo ar ochr y bryn uwch ein …
Parhau i ddarllen “Nid nawr yw’r amser i “gefnogi” yr arweinwyr annwyl.”
Mae gan Lywodraeth Cymru bwerau i leihau tlodi argyfwng – yn awr
Yn gwbl gywir, mae sylw wedi troi at incwm sylfaenol fel dull o sicrhau diogelwch ariannol yn ystod y pandemig a’r dirwasgiad economaidd dwfn fydd yn ei ganlyn. Yn wyneb …
Parhau i ddarllen “Mae gan Lywodraeth Cymru bwerau i leihau tlodi argyfwng – yn awr”
Llywodraeth Cymru: wastad cam tu ôl
Yn nhrydedd wythnos yr argyfwng COVID-19, nid yw pethau’n argoeli’n rhy dda yng Nghymru. Mae’r Bwrdd Iechyd GIG sy’n dwyn enw ei sylfaenydd, yn cofnodi lefelau uwch o heintio fesul …
Gwleidyddiaeth cyd-gymorth yn ystod yr argyfwng COVID-19
Argyfwng a chymuned Bu sôn lot yn ddiweddar am y wleidyddiaeth ynghylch yr argyfwng COVID-19 – gan gynnwys beirniadaethau pwysig o’r ymateb trychinebus gan lywodraethau’r DU ac yng Nghymru. Mae …
Parhau i ddarllen “Gwleidyddiaeth cyd-gymorth yn ystod yr argyfwng COVID-19”
Mewn sefyllfa o bandemig, rhaid i Lywodraeth Cymru achub y blaen yn wleidyddol
Yn dilyn y cyhoeddiad neithiwr gan Lywodraeth y DU, a adleisiwyd gan Brif Weinidog Cymru, mae’r genedl bellach yn cychwyn ar fersiwn ‘feddal’ ei hun o’r cloi lawr sydd wedi’i …
Parhau i ddarllen “Mewn sefyllfa o bandemig, rhaid i Lywodraeth Cymru achub y blaen yn wleidyddol”
Ymateb i bandemig coronafeirws: ein galwadau wrth Lywodraeth Cymru
Trwy ddilyn yn y lle cyntaf strategaeth a oedd yn groes i ganllawiau Sefydliad Iechyd y Byd (WHO) a thystiolaeth o’r hyn sydd wedi gweithio mewn gwledydd eraill, mae Llywodraeth …
Parhau i ddarllen “Ymateb i bandemig coronafeirws: ein galwadau wrth Lywodraeth Cymru”
Y golau a ddychwel
Mae’r nos ar ei dywyllaf cyn ddaw’r wawr. Dyma eiriau i’w gofio yn nyfnderoedd argyfwng COVID-19. Wedi’r diwedd disymwth i Brexit a’r dilyw diweddar, mae ymadrodd arall yn neidio i’r …
Achos marwol o unbleidiaeth
Y penwythnos yma codwyd cywilydd ar Gymru ar raddfa fyd-eang, wrth i’r Llywodraeth sefyll o’r neilltu, tra bod Undeb Rygbi Cymru yn ceisio cynnal gêm rygbi Cymru – yr Alban. …
Gwers galed Felindre: galw am gyfundrefn gadarn i warchod ysgolion Cymraeg gwledig
Cyfrannwyd y darn hwn gan Angharad Dafis, cynrychiolydd cefnogwyr Ysgol Gynradd Gymraeg Felindre. Croesewir dyfarniad pellgyrhaeddol Comisiynydd y Gymraeg fod Dinas a Sir Abertawe wedi methu cymryd y cam statudol …
Cymunedau iach yw sail ein bywydau
Cymunedau iach yw sail ein bywydau. Dyna gred grŵp o bobl o Wynedd a Môn sy’n datblygu strategaeth amgen ar gyfer datblygu cymunedau. Mabwysiadwyd yr enw “SAIL” gan mai cymuned …
Problemau eco-gyfalafiaeth
Ynghanol ein hamryw argyfyngau cynigir addasiadau o gyfalafiaeth – fel arfer dan enw tebyg i Fargen Werdd Newydd. Mae canlyniadau peryglus i dynnu sylw oddi wrth ein problemau. Cyflwyniad Dim …
Ymunwch ag Undod heddiw
I ni, bobl Cymru, roedd nos Iau yn gadarnhad i nifer cynyddol ohonom nad oes dyfodol i ni a’n plant o fewn strwythurau’r wladwriaeth Brydeinig. Gallasai cynghreirio rhwng ein pleidiau …
Llofruddio llywodraethu “democrataidd”
Yn ôl ym mis Hydref, yn dilyn addoediad Senedd San Steffan, cawsom gyfrif cryno a brathog o derfynau democratiaeth Prydeinig ar y blog hwn – a ddatgelodd y graddau y …
Bregus dros ben: yr hyn am ein prifysgolion sydd ddim yn wasg
Daeth y patrwm yn amlwg, maes o law. Yn y gorffennol, bu myfyrwyr yn gofyn am y ffurflen amgylchiadau arbennig am amryw o rhesymau: tostrwydd yn ystod y cyfnod arholiadau, …
Parhau i ddarllen “Bregus dros ben: yr hyn am ein prifysgolion sydd ddim yn wasg”
Anufuddod sifil torfol yn frith yng Nghatalunya
English | català Undod / sefyll gyda Catalunya Ddoe daeth dyfarniad hir-ddisgwyledig Goruchaf Lys Sbaen yn erbyn naw garcharor gwleidyddol o Gatalunya ar gyhuddiadau yn cynnwys ‘gwrthryfel’ ac ‘annog brad’, …
Parhau i ddarllen “Anufuddod sifil torfol yn frith yng Nghatalunya”
Plaid Cymru a niwcs – y drwg yn y caws
Bydd Plaid Cymru yn cyfarfod yn Abertawe am eu cynhadledd flynyddol dros y penwythnos, a mae’n siŵr y gallwn ddisgwyl pob math o addewidion am y Gymru annibynnol sydd yn …
Oes angen prifddinas ar Gymru o gwbl?
Mae annibyniaeth Cymru yn gyfle i ailfeddwl popeth. Yn ei araith a gafodd ganmoliaeth eang, galwodd Eddie Butler annibyniaeth yn gynfas wag yn yr orymdaith ym Merthyr Tudful. Heb os, …
Cymru’n codi
Trothwyol 1, yn ymwneud â chamau trawsnewidiol neu gychwynnol proses 2, mewn safle ar ffin neu drothwy, neu ar y ddwy ochr iddo *** Merthyr Tudfil; pair y dychymyg Cymreig …
Does dim trwsio Prydain
Doedd dim coup d’etat. Doedd dim torcyfraith. Mae’r wladwriaeth Brydeinig yn gwneud yr union peth cafodd ei gynllunio i wneud. Yng nghyfansoddiad anysgrifenedig Prydain, does dim rheolau, dim ond arferion. …
Democratiaeth radicalaidd: ffordd o guro Boris Johnson
Mae’n siŵr eich bod wedi clywed erbyn hyn: mae rhyw wancar posh wedi gofyn i’r Frenhines atal senedd San Steffan er mwyn gorfodi Brexit heb gytundeb. Mae hyd yn oed …
Parhau i ddarllen “Democratiaeth radicalaidd: ffordd o guro Boris Johnson”
Annibyniaeth ddienaid, neu annibyniaeth go iawn?
“Mae’n rhaid i[‘r mudiad cenedlaethol] ddangos i bobl Iwerddon nad yw ein cenedlaetholdeb yn ddim byd mwy na delfrydu melancolaidd o‘r gorffennol, ond hefyd bod ganddo’r gallu i greu atebion …
Parhau i ddarllen “Annibyniaeth ddienaid, neu annibyniaeth go iawn?”
Amddiffynwn chwyldro Rojava: dros ein dosbarth, dros y ddaear, a dros fenywod
Mae arbrawf mewn system o ymreolaeth ffeministaidd y Cwrdiaid o dan fygythiad gan wladwriaeth Twrci – a rhaid i ni fel y mudiad cenedlaethol weithredu. Yn mis Chwefror y flwyddyn …
Parhau i ddarllen “Amddiffynwn chwyldro Rojava: dros ein dosbarth, dros y ddaear, a dros fenywod”